czw., 13.08.2026
18:00–20:00
Wykład
Muzeum Woli
5 zł
Bezbożnicy warszawscy, czyli o Polskim Związku Myśli Wolnej (1926-2026) w stulecie powstania
W tym roku mija sto lat od powołania Polskiego Związku Myśli Wolnej, organizacji wolnomyślicielskiej, która w ciągu swojej dziesięcioletniej działalności podejmowała szereg inicjatyw służących rozdziałowi państwa od kościoła. Związek szerzył wiedzę religioznawczą, opisywał wydatki państwa na cele kleru, a także informował w jaki sposób opuścić gminę wyznaniową.
W ramach założonej przez PZMW Spółdzielni Wydawniczej „Bez dogmatu”, kolportowano czasopisma, książki, broszury, ulotki i pocztówki adresowane do szerokiego grona odbiorców: zarówno inteligencji, jak i niepiśmiennej ludności wiejskiej, do dorosłych i do młodzieży. Redaktorzy takich tytułów jak „Wolnomyśliciel Polski” i „Racjonalista” opisywali procesy religijne o „bluźnierstwo”, przytaczali przykłady dyskryminacji wyznań innych niż katolickie oraz propagowali wiedzę o ewolucji.
Szymon Smolnicki-Woźniak – kulturoznawca i filmoznawca, absolwent podyplomowych gender studies IBL PAN, p.o. kierownika Izby Pamięci przy Cmentarzu Powstańców Warszawy.
Zdjęcie: Przemówienie Teofila Jaśkiewicza, działacza Polskiego Związku Myśli Wolnej, czerwiec 1936 r., źródło „Wolnomyśliciel Polski”, nr 21, 1936 r., domena publiczna
Partner edukacji Muzeum Warszawy – PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.
