śr., 04.02.2026
16:30–18:30
Wykład
Muzeum Woli
10 zł
Praca w latach 1914-1920 inż. Józefa Troetzera w organizacjach ratowniczych
Warszawa podczas zaborów stała się Ziemią Obiecaną dla wielu ludzi ambitnych i zdolnych. Przybyli oni do niej szukając szans na pracę i szczęśliwe życie. Wśród przedsiębiorczych migrantów szczególne miejsce zajmuje rodzeństwo Troetzerów – trzech braci i dwie siostry.
Od początku wybuchu Wielkiej Wojny inż. Józef Troetzer mocno zaangażował się w prace lokalnego Komitetu Obywatelskiego Gminy Pruszków zostając jego prezesem. Udzielał się w kolejnych strukturach ratownictwa wojennego tworzonych w Warszawie, a w latach 1914-1915 podległych Centralnemu Komitetowi Obywatelskiemu. Po wycofaniu się w sierpniu 1915 roku Rosjan z Warszawy, gdy rozpoczęła się okupacja niemiecka Królestwa Polskiego, to włączył się on w tworzenie Rady Głównej Opiekuńczej. Przez następne pięć lat zajmował w tej instytucji czołowe pozycje z radzie lub w zarządzie.
Ratownictwo wojenne oraz pomoc organizacji ratowniczych setkom tysięcy cywilów to ważny acz całkowicie zapomniany i nieznany okres w dziejach Polski. W tych strukturach w latach wojny pracował inż. Józef Troetzer.
Mirosław Wawrzyński (dr n. hum. WDiNP UW) – wykładowca akademicki, badacz przeszłości. Skupia się na dziejach Polski m.in. rozwoju lokalnym, społeczeństwem obywatelskim. Interesują go także wojny głównie w Europie Środkowej w XX wieku.
Autor lub współautor ponad 180 opracowań naukowych i publicystycznych. Jesienią 2025 roku planuje wydanie książki pt. „Siła Troetzerów”, a wcześniej opublikował książki m.in.: „Życie publiczne i społeczne Pruszkowa do roku 1921. Dynamika rozwoju peryferyjnego”, wyd. II, poprawione, rozszerzone zmienione, Pruszków 2022; wyd. I, Pruszków 2017; „Bronisław Chajęcki – nieznany bohater Warszawy i Pruszkowa”, Pruszków 2009 – wyróżnienie za najlepsze varsaviana 2009/2010; „Samopomoc i samoorganizacja w Polsce od XIX do XXI wieku”, Toruń 2007. Artykuły np. „Wojciech Radomski (1870-1936)”, w: Przegląd Pruszkowski, nr 1(101)/2020; M. Wawrzyński, Z. Zaborski, „Rodzina doktorostwa Wolframów”, w: Przegląd Pruszkowski, nr 1(99)/2019.
Wykłady „Warszawska Ziemia Obiecana i rozwój jej nowoczesnego przemysłu maszynowego” obejmują sześć spotkań, które poprowadzi dr Mirosław Wawrzyński, autor przygotowywanej do druku książki „Siła Troetzerów. Rzecz o inż. Józefie Troetzerze, ostatnim z rodu światowej klasy warszawskich fabrykantów”. Dowiedz się więcej.
Zdjęcie główne: Dworzec Wiedeński, Maurycy Pusch, po 1892, Warszawa, zbiory Muzeum Warszawy, AF 30412/30
Partner edukacji Muzeum Warszawy – PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.
